Muizenplaag in de riettuinen

 

Met nog een verborgen probleem

(verhaal van 18-02-2026)

De rietsnijvelden van de suikerondernemingen rondom Tegal ondervonden steeds meer hinder van muizenplagen. De jonge rietstelen werden aangevreten, waardoor volgroeiing nooit tot stand kon komen. Een oplossing moest er komen en volgens De Indische courant van 23 februari 1927 was die er: de hond.

 

Teneinde de muizenplaag op de rietvelden den kop in te drukken, worden ook wel honden afgericht, die na verloop van tijd een waardeerbare hulp zijn bij ’t verdelgen van de knaagdieren. Als de honden er eenmaal den slag van beet hebben, gaan ze gaarne mee het veld in en ’t is aardig te zien, met hoeveel hartstocht ze de muizen uitgraven.

 

De hond was dus de oplossing van het probleem. Deze waren makkelijk te trainen in het opsporen, uitgraven en vangen van muizen. En het beste van dit alles was nog wel dat dit reddingsmiddel onderdeel was van het gezin van velen.

Maar, zoals vaker wordt gezegd, ieder voordeel heeft zijn nadeel. In dit geval was dat niet anders. Tijdens het graafwerk van de honden verscheen een nieuw probleem: de oelar welang. Deze slang was ongeveer zeventig centimeter lang en een van gevaarlijkste in zijn soort.

 

De Indische courant ging verder: “maar dat dit graafwerk niet zonder gevaar is, bleek dezer dagen op een rietveld van Kemantran (Tegal), toen plotseling een kleine oelar welang uit het muizengat tevoorschijn kwam en den hond in den kop beet, met het gevolg, dat binnen tien seconden de dood intrad”. Het arme beestje overleefde de beet niet.

Het was niet de eerste keer dat deze giftige slang opgemerkt was in Tegal en zijn omgeving. De gemelde courant schreef dat al meermalen “menschen hier ter stede” het slachtoffer waren geworden van de giftige beet. Doordat niet overal acuut medische hulp kon worden geboden, stierven sommigen al binnen een korte tijd.

Waar voor enkele gevallen Inlandse medicijnen hielpen, was dat bij deze slang niet zo. Enkel Europese medicijnen konden de overlevingskansen vergroten, maar dan moesten deze hulp wel beschikbaar zijn.