Prins Hendrik op Riouw
Een brief aan zijn broer
(verhaal van 06-05-2026)
In 1837 maakte prins Hendrik, de jongste zoon van koning Willem II en koningin Anna Paulowna, een reis door Nederlands-Indië. Hij was de eerste en daarmee ook enige die dit onderdeel van het Nederlands koninkrijk zou bezoeken. Op 10 februari 1837 zette hij voet op Indische bodem in de haven van Batavia.
Op 15 oktober 1837 schreef hij een brief aan zijn twee jaar oudere broer Alexander over een deel van zijn reis. Hij blikte terug op het feit dat het een jaar geleden was dat zij van elkaar afscheid hadden genomen. In de tussentijd had hij een reis gemaakt naar Brazilië, waar hij dertien dagen verbleef en was hij via Afrika naar Nederlands-Indië gevaren. Daar bezocht hij de Molukken, Madoera en uiteindelijk geheel Java.
Acht dagen voordat hij de brief schreef ging hij aan land in Riouw. Dit was het laatste bezoek voor het definitieve afscheid in Batavia. Hij bekeek het plaatselijke fort Kroonprins, gebouwd naar het ontwerp van kolonel Van der Wijck, dat zich niet ver van Tandjong Pinang af, de grootste stad op het eiland, bevond.
[Het fort] dat de rede van Riouw verdedigt, maar die gemakkelijk van achteren kan worden bestormd door een vastberaden troep inheemse bewoners, en bovendien wordt hij gedomineerd door een heuvel vanwaar men bijna alles kan doorboren. Maar gelukkig zijn de inheemse bewoners nog niet zo ver gevorderd in de artillerie dat men iets effectiefs van die heuvel hoeft te vrezen. In ieder geval zou men ze snel het zwijgen opleggen met een paar mortieren.
Na het bezoek van het fort begaf de prins zich met zijn gevolg, bestaande uit onder meer de onderkoning van het eiland, de Sultan van Selanjoor en de civiele en militaire ambtenaren in de richting van de Gouvernements-Lagere School en de kerk. Dit laatste was naar zijn mening “een mooi klein gebouw dat net groot genoeg is voor de gemeente”.
Diezelfde avond, “onder het schoonste weder”, keerde hij terug naar het schip Zijner Majesteits fregat Bellona. De volgende ochtend, rond de klok van zeven uur, voer hij richting Singapore, waar het schip om vijf uur ’s middags voor anker ging.